Ông Đỗ Minh Phú, chủ tịch tập đoàn DOJI.
Với ông Đỗ Minh Phú, khủng hoảng là cơ hội. Trong vòng ba năm qua, tập đoàn dưới quyền kiểm soát của gia đình ông Phú bán được công ty Diana thu về một khoản tiền lớn, mua ngân hàng, đầu tư vào các lĩnh vực khác, chứng kiến doanh số tăng vọt nhờ kinh doanh vàng miếng.
Nếu năm 2011, doanh thu của tập đoàn DOJI đạt 20 ngàn tỉ đồng, thì đến 2013, con số này đã vọt lên hơn 35 ngàn tiry đồng, khoảng 90% đến từ kinh doanh vàng. Ông Đỗ Minh Phú, người đứng đầu DOJI cho biết ông tâm đắc với câu nói nổi tiếng của tỉ phú Warren Buffett: “Khi mọi người sợ hãi thì mình phải biết tham lam và khi mọi người tham lam thì mình phải biết sợ hãi”.
Sau khi bán 95% cổ phần công ty Diana cho tập đoàn hàng gia dụng Nhật Bản Unicharm năm 2011, với lượng tiền mặt lớn trong tay, DOJI mua và nắm cổ phần chi phối tại ngân hàng Tiên Phong (TPBank). Bên cạnh TPBank, DOJI có vốn trong 5 công ty khác hoạt động trong lĩnh vực vàng bạc đá quý, khoáng sản, khu công nghiệp. Ngoài ra, còn có 7 công ty mà tập đoàn có cổ phần sở hữu chi phối, chuyên kinh doanh vàng bạc đá quý, mỹ nghệ, bất động sản thương mại, bán lẻ, du lịch, nhà hàng, spa.. hoạt động theo mô hình công ty mẹ – con.
Sau khi mua TPBank, DOJI và một số cổ đông mới bơm tiền, tăng vốn điều lệ của ngân hàng này từ 3.000 tỉ đồng lên 5.550 tỉ đồng. Những vị trí chủ chốt tại TPBank được thay thế bổ sung. Sau hơn 1 năm tiến hành tái cơ cấu, ông Phú cho biết tổng tài sản của TPBank tăng hơn hai lần, đạt 500 tỉ đồng lợi nhuận năm 2013. Vốn huy động trong dân cũng tăng 2 lần, tăng trưởng tín dụng gấp đôi, nợ xấu giảm từ 6,4% xuống 2,7%.
Không dừng lại ở lĩnh vực tài chính ngân hàng, đầu năm 2012, Tập đoàn DOJI còn mua lại và nắm giữ hơn 65% cổ phần của công ty cổ phần Xuất nhập khẩu thủ công mỹ nghệ Sài Gòn (Artex Saigon) – một công ty sở hữu nhiều diện tích đất lớn, đắc địa tại Sài Gòn. Ông Đỗ Minh Phú trở thành chủ tịch công ty này.
Cơ hội đầu tư của gia đình họ Đỗ thường xảy ra trong những thời kỳ kinh doanh trong nước gặp khó khăn. Quyết định đầu tư thành lập công ty Diana chuyên sản xuất khăn tã giấy, băng vệ sinh… được đưa ra năm 1997, giữa giai đoạn nổ ra khủng hoảng kinh tế châu Á. Tổng số tiền đầu tư lúc đó khoảng 600 ngàn đô la Mỹ (tỉ giá 11.000đồng). Một năm sau khi thành lập, doanh thu của Diana đạt khoảng 5 tỉ đồng, và năm tiếp theo tăng gấp khoảng 3 lần. Năm 2010 doanh thu đạt 1.020 tỉ đồng. Năm 2011, anh em nhà họ Đỗ bán 95% cổ phần của công ty Diana cho tập đoàn hàng gia dụng Nhật Bản Unichar. Giá trị của thương vụ chưa được chính thức công bố nhưng theo nhiều nguồn tin, khoảng từ 180-200 triệu đô la Mỹ. Thương vụ này được tạp chí The Asia Asset bình chọn là một trong những thương vụ M&A tốt nhất châu Á năm 2011.
Năm 2007, khi nhiều nhà đầu tư muốn bán tháo cổ phần, ông Phú đã đi một bước quyết đoán: mua lại lượng lớn cổ phần ở công ty SJC Đà Nẵng và SJC Hà Nội, trở thành cổ đông chi phối, sau đó tiến hành tái cấu trúc tập đoàn DOJI chuyển sang mô hình hoạt động công ty mẹ – công ty con với 6 công ty thành viên. Đâu cũng là năm thương hiệu DOJI được chính thức giới thiệu trên thị trường với trọng tâm kinh doanh là vàng bạc và đá quý. Sau 5 năm, DOJI đang nắm vị trí dẫn đầu thị trường phân phối vàng miếng, nữ trang và đá quý ở miền Bắc và miền Trung, trên cả 2 kênh bán sỉ và bán lẻ (hơn 100 đại lý lớn). Trước đó, năm 2006, doanh thu của DOJI chỉ vào khoảng 60 tỉ đồng. Năm 2013, năm ngân hàng Nhà nước áp dụng chính sách can thiệp bình ổn thị trường vàng, hạn chế số đơn vị được quyền kinh doanh vàng miếng (DOJI nằm trong danh sách những công ty được quyền kinh doanh vàng) doanh thu của tập đoàn vọt lên 35 ngàn tỉ đồng.
Năm 2012, trong khi lĩnh vực tài chính ngân hàng gặp khó khăn, anh em ông Phú lại tham gia sân chơi mới này với việc mua lại 20% cổ phần của TPBank. Đầu tư nhiều lĩnh vực, nhưng ông chủ của tập đoàn DOJI cho rằng, những khoản đầu tư ngoài lĩnh vực cốt lõi của tập đoàn đều dựa trên nguyên tắc không được ảnh hưởng lâu dài đến chiến lược phát triển của lĩnh vực cốt lõi. Tổng giá trị đầu tư ngoài ngành giới hạn trong khoảng từ 25 đến 30% nguồn lực.
“Tôi và các thành viên trong gia đinh xác định một nguyên tắc rõ ràng: chỉ đầu tư ngoài ngành khi nắm được quyền kiểm soát, chi phối hoặc áp đặt được phương thức quản trị của mình vào lĩnh vực đó thì mới làm. Không đầu tư theo phong trào”, ông Phú nói. Hiện tại DOJI nắm hơn 60% tại SJC Đà Nẵng, 75% tại SJC Hà Nội, và số liệu chính thức về cổ phần tại TPBank là 20%. Ông Phú tin rằng chiến lược đó giúp tránh được tình trạng “cục chì níu chân”. Ông cho rằng, “Đến nay, có thể ở đâu đấy việc kinh doanh chưa thành công như ý muốn nhưng dường như chưa từng thất bại”.
Một doanh nhân từng làm ăn với ông Phú nhận xét, ông Phú thuộc nhóm hiếm hoi những người “thuận cả tay trái lẫn tay phải”, vừa nắm rất tốt vai trò chủ tịch vì có chiến lược tốt, vừa làm tốt cả vai trò điều hành. Nhận xét về anh trai mình, ông Đỗ Anh Tú nói: “Anh tôi vừa có tầm tư duy bao quát nhưng lại rất cụ thể và chi tiết khi triển khai”. Hai an hem nhà họ Đỗ được coi là cặp bài trùng hiếm thấy, bổ trợ cho nhau trong chiến lược phát triển, điều hành kinh doanh gần 20 năm qua. Ông Tú cho rằng: “Một bên là lý trí, một bên là cảm xúc; một bên là tư duy cẩn trọng, một bên là tư duy phá cách. Có lẽ vì thế mà anh em chúng tôi rất hợp nhau, trở thành tri kỷ trong làm ăn”.
Ông Phú tự nhận mình là người cầu toàn. “Cái gì tôi cũng muốn hoàn hảo, chi tiết. Điều đó có thể giúp tôi làm được nhiều thứ, kể cả cái đó thực sự không phải sở trường”, ông chia sẻ. Những người gần gũi ông cho biết, ông Phú là người khó tính. Ông không chấp nhận sự lộn xộn kể từ sắp đặt công việc, bố trí trong sản xuất; thậm chí không chấp nhận có bụi bẩn trong phòng làm việc, sự nhếch nhác trong ăn mặc của nhân viên, một tấm thảm trong phòng bị xô lệch.
Ông nói, “Tôi có được sự thành công có lẽ bằng ba chữ “tự”. Đầu tiên là phải ‘tự lực’ để luôn chủ động, tự đi lên bằng khả năng của mình để mà đạt được thành tựu lớn. Phải ‘tự trọng’ để luôn giữ uy tín trong làm ăn. Và cuối cùng là phải ‘tự tôn’ để không chấp nhận thua kém, không dễ dãi, bằng lòng với thành công và những thứ đang có”.
“Bây giờ sau một vòng hoa giáp – 60 năm của đời người, tôi thấy rằng 3 chữ đó đã giúp tôi có được thành công của ngày hôm nay. Trước khi quyết định đầu tư tôi luôn tự phân tích đánh giá chứ không học đòi, sao chép của bất kỳ ai”, ông chủ tập đoàn DOJI tâm sự.
Có người cho rằng, ông Phú thành công ở nhiều dự án lớn một phần vì có những mối quan hệ tốt nhưng ông Phú phủ nhận điều này. Ông cho biết mình tham gia tích cực , làm lãnh đạo trong một số hiệp hội như hiệp hội Kinh doanh Vàng Việt Nam, hội Mỹ nghệ Kim hoàn Đá quý Việt Nam, diễn đàn Doanh nghiệp Việt – Mỹ…, đồng thời quan hệ với lãnh đạo các bộ, ngành, chính phủ ở mức vừa phải. “Không ai có thể tiếp tục giúp mình khi mình không chứng tỏ là người có năng lực thực sự. Người ta chỉ giúp mình khi có dự án tốt, có năng lực để triển khai và những dự án đầu tư kinh doanh trước đây đều làm đến nơi đến chốn”, ông nói.
Theo Forbes VN
