Đóng cửa phiên giao dịch ngày 4/11, chỉ số S&P 500 tăng 119,70 điểm lên 7.688,62 điểm. Chỉ số bình quân công nghiệp Dow Jones tăng 1.569,40 điểm lên 53.356,12 điểm, ghi nhận phiên tăng mạnh nhất trong 3 tháng. Trong khi đó chỉ số Nasdaq Composite tăng 364,50 điểm lên 25.736,51 điểm.
Thị trường chứng khoán Mỹ thường có xu thế diễn biến tích cực trong những tháng sau mỗi kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ, bất kể đảng nào giành chiến thắng.
Phiên ngày 4/11, cổ phiếu các doanh nghiệp sở hữu bệnh viện và chuỗi cửa hàng bán lẻ giá rẻ phục vụ nhóm người tiêu dùng thu nhập thấp dẫn đầu đà tăng trên diện rộng, sau thất bại của Đảng Cộng hòa trên toàn nước Mỹ.
Trong khi đó, giới đầu tư nhận thấy rủi ro gia tăng đối với công ty truyền thông xã hội của ông Trump, ngành công nghiệp trí tuệ nhân tạo (AI) và các doanh nghiệp thuộc sở hữu của tỷ phú Elon Musk, người đã đóng góp khoản tài trợ lớn cho các ứng viên Đảng Cộng hòa.
Giá dầu Brent cũng lao dốc, xuống dưới 95 USD/thùng và chạm mức thấp nhất trong 2 tháng. Phó Tổng thống JD Vance cho rằng nguyên nhân thất bại của đảng Cộng hòa trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ cho cuộc chiến với Iran, yếu tố này từng khiến giá dầu tăng vọt.
Trước thềm bầu cử, các chiến lược gia Phố Wall liên tục khuyến nghị nhà đầu tư không nên quá chú trọng đến kết quả chính trị, bởi cuộc bầu cử có thể không tạo ra tác động đáng kể đối với thị trường chung trong dài hạn. Diễn biến giá cổ phiếu phụ thuộc nhiều hơn vào triển vọng lợi nhuận doanh nghiệp và xu hướng lãi suất, thay vì đảng nào kiểm soát bộ máy quyền lực tại Washington.
Dù vậy, nhà đầu tư phố Wall có thể đã đón nhận kịch bản chính trị thuận lợi khi đảng Dân chủ được dự báo sẽ nắm quyền kiểm soát cả Thượng viện và Hạ viện. Giới đầu tư thường ưa thích tình trạng quyền lực được phân chia tại Washington, bởi điều này giúp giảm nguy cơ xuất hiện những thay đổi mang tính đột phá đối với nền kinh tế.
Dù vậy, vẫn còn nhiều yếu tố khó dự báo. Tổng thống Trump tiếp tục nắm quyền hành pháp đối với những lĩnh vực then chốt như quốc phòng, chính sách đối ngoại và, trong một số trường hợp, cả chính sách thương mại.
KỲ VỌNG CĂNG THẲNG TRUNG ĐÔNG SỤT GIẢM
Giá dầu thô lao dốc trong phiên giao dịch ngày thứ Tư (ngày 4/11), sau khi Phó Tổng thống Mỹ JD Vance cho rằng cuộc chiến với Iran là nguyên nhân khiến Đảng Cộng hòa thất bại tại cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ.
Diễn biến giá dầu Brent trong 1 năm qua. Nguồn: Trading Economics
Thị trường New York, giá dầu thô ngọt nhẹ WTI giao hợp đồng tương lai giảm 8,3%, chốt phiên ở mức 88,12 USD/thùng. Trong khi đó trên thị trường London, giá dầu Brent, loại dầu chuẩn tham chiếu quốc tế, giao hợp đồng tương lai mất 8,7%, xuống còn 94,62 USD/thùng.
“Lý do chúng ta thất bại là cuộc chiến”, ông Vance viết trên mạng xã hội hôm thứ Tư. “Chính Tổng thống cũng đã nói như vậy vào tối qua”.
Trong cuộc bầu cử hôm thứ Ba, Đảng Dân chủ giành chiến thắng áp đảo tại cả Hạ viện và Thượng viện, qua đó gia tăng sức ép buộc Tổng thống Donald Trump chấm dứt cuộc chiến không được lòng dân, vốn đẩy giá xăng và dầu diesel tăng cao.
“Các kết quả bầu cử đang khiến thị trường tin rằng ông Trump có thể sẽ nghiêng về phương án đạt được một thỏa thuận”, ông Andy Lipow, Chủ tịch Lipow Oil Associates, nhận định.
Theo ông Lipow, Đảng Dân chủ có thể tìm cách hạn chế ngân sách dành cho cuộc chiến. Quyết định được ông Trump công bố đầu tuần về việc cắt giảm một phần viện trợ tài chính cho Israel cũng có thể buộc Jerusalem phải chấp nhận các quyết định từ Washington.
Trả lời Financial Times vào ngày thứ Ba, ông Trump cho biết Mỹ chưa có kế hoạch tấn công Iran trong thời gian trước mắt. Trước đó, thị trường dầu đã tính đến nguy cơ xung đột leo thang nghiêm trọng sau bầu cử, khiến giá dầu tăng hơn 10% trong tháng 10.
Giá dầu kỳ hạn đã giảm hơn 14% trong tuần này sau khi các quan chức cấp cao của Mỹ và Iran phát tín hiệu sẵn sàng tìm kiếm giải pháp ngoại giao cho cuộc xung đột vốn làm gián đoạn nguồn cung năng lượng toàn cầu suốt 8 tháng qua.
Bà Rebecca Babin, chuyên gia năng lượng cấp cao tại CIBC, nhận định đà bán tháo hiện nay có thể đã đi quá xa. Theo bà, tâm lý thị trường đang chuyển sang trạng thái “bán trước, tìm hiểu sau”, khi cảm xúc chi phối mạnh sau kết quả bầu cử ngoài dự đoán.
Bà Babin cho biết, nhiều chuyên gia từng dự báo chiến thắng áp đảo của đảng Dân chủ có thể khiến ông Trump gia tăng sức ép quân sự đối với Iran. Tuy nhiên, những phát biểu của ông Vance cùng việc các đồng minh chủ chốt công khai không ủng hộ đã làm lung lay nhận định này.
Dù vậy, ông Bob McNally, Chủ tịch Rapidan Energy, từng là cố vấn của Tổng thống George W. Bush, cảnh báo khả năng xung đột quân sự tại khu vực leo thang vẫn cao hơn.
“Iran vẫn kiên định với lập trường cứng rắn, không nhượng bộ”, ông McNally nhận định. “Sau khi phải trả cái giá rất lớn cho quyết tâm ngăn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân, ông Trump khó có khả năng từ bỏ mục tiêu mang tính di sản này rồi rút lui”.
