Kinh tế dự báo tiếp tục khó khăn, thách thức với doanh nghiệp cũng ngày
một lớn, Chủ tịch HĐQT FPT Trương Gia Bình cho rằng bối cảnh đó doanh
nhân phải là nguời biết "lướt" trên những con sóng lớn, để không bị nhấn
chìm.
- Theo ông thách thức lớn nhất đối với doanh nghiệp Việt Nam hiện nay là gì?
Theo cá nhân tôi, đó chính là năng lực phòng ngừa rủi ro. Mà muốn phòng ngừa rủi ro tốt cần quản trị công ty tốt.
- Vậy điểm sáng nào có thể giúp doanh nghiệp Việt vượt qua, thưa ông?
Bản lĩnh, ý chí, tinh thần doanh nhân Việt.
- Ông sợ nhất điều gì?
Việt Nam đổi mới giáo dục chậm, bỏ qua cơ hội khai thác dân số vàng và rơi vào bẫy thu nhập trung bình.
- Định hướng chiến lược, kinh
nghiệm quản trị nào của FPT có thể giúp ích, chia sẻ để các doanh nghiệp
vượt qua khó khăn của nền kinh tế?
Xin chia sẻ một số thực tiễn về quản trị chiến lược và quản trị rủi ro
tại FPT như sau. Thứ nhất, chiến lược và đổi mới luôn là một phần quan
trọng không thể thiếu được trong hoạt động của công ty. Lãnh đạo các cấp
đều tham gia vào việc này ngay từ đào tạo quyết tâm cao. Bắt đầu từ
2013, chúng tôi sử dụng thẻ điểm cân bằng (Balanced Scorecard) để quản
trị chiến lược.
Thứ hai là ứng dụng mạnh mẽ CNTT trong
quản trị. Việc này giúp giám sát chặt chẽ, tức thời tình hình vốn, hàng
tồn, cộng nợ, nhân sự, khách hàng, chất lượng... giúp khai thác tốt
nhất các nguồn lực, ra quyết định kịp thời xử lý các khó khăn phát sinh.
Thứ ba là luôn dự báo các rủi ro theo
sơ đồ PEST và chủ động chuẩn bị các giải pháp tình huống khắc phục rủi
ro. Khi rủi ro phát sinh cần hành động dứt khoát.
- Dự báo xu hướng phát triển của nền kinh tế và các chính sách vĩ mô tác động như thế nào đến doanh nghiệp hiện nay?
Quản trị chiến lược là một công việc
rất quan trọng của doanh nghiệp. Không có quản trị chiến lược doanh
nghiệp như thuyền đi trên biển mà không có bánh lái và la bàn. Để xây
dựng và triển khai chiến lược, một mô hình rất quan trọng mà doanh
nghiệp cần sử dụng là mô hình PEST, viết tắt của Chính trị (P), Kinh tế
(E), các yếu tố văn hoá xã hôị (S) và công nghệ (T). Như vậy, việc lập
chiến lược của doanh nghiệp không thể tách rời khỏi bối cảnh kinh tế của
quốc gia và quốc tế, được biểu hiện cụ thể qua các chỉ tiêu cơ bản của
nền kinh tế như tăng trưởng GDP, chỉ số lạm phát, chỉ số thất nghiệp, dự
trữ ngoại tệ, tỷ giá chỉ số hàng tồn kho, chỉ số sản xuất...
Các chỉ số này lại là kết quả cuả các
chính sách vĩ mô gồm có các chính sách tiền tệ và chính sách tài khóa.
Do vậy, có thể nói nắm được xu hướng của các chính sách vĩ mô có tầm
quan trọng quyết định trong việc doanh nghiệp có đưa ra một chiến lược
phù hợp hay không.
- Việc CEO Việt Nam đổi mới tư duy
chiến lược trong giai đoạn kinh tế khó khăn hiện nay sẽ giúp họ thay
đổi được cục diện kinh tế Việt Nam như thế nào, thưa ông?
Chúng ta không thể trông đợi sự thay
đổi trong tư duy chiến lược của CEO sẽ thay đổi được cục diện của nền
kinh tế Việt Nam một cách nhanh chóng, vì sự vận động của các doanh
nghiệp phụ thuộc rất lớn vào các chính sách vĩ mô như đã nói ở trên. Tuy
nhiên, chắc chắn sự thay đổi tư duy chiến lược của CEO sẽ góp phần vào
việc nâng cao năng lực cạnh tranh, giúp đưa doanh nhân và doanh nghiệp
Việt Nam lên một đẳng cấp cao hơn trong bản đồ cạnh tranh thế giới.
- Bản thân là một CEO từng tiếp
xúc trao đổi, làm việc với nhiều CEO của các tập đoàn kinh tế lớn trong
nước và nước ngoài, theo ông, các CEO Việt Nam có thể học hỏi kinh
nghiệm vượt qua khó khăn như thế nào từ họ?
Quả thật tôi thường xuyên học hỏi từ
các nhà lãnh đạo doanh nghiệp qua các cuộc tiếp xúc làm việc. Ví dụ như
học của British Petroum về nỗ lực "lướt sóng"; học IBM về tái cấu trúc
trong khủng hoảng; học GE về cách thức chuyển giao êm thấm các thế hệ
lãnh đạo... Điểm chung nhất là họ đều chủ động và phản ứng quyết liệt
khi gặp khó khăn.
- Theo ông, bí quyết nào để CEO
Việt có đủ bản lĩnh chấp nhận sự thay đổi, áp dụng tư duy và hình thức
kinh doanh mới mà chưa biết hiệu quả thực tế của việc đi theo cái mới
trong tương lai như thế nào?
Liên tục học hỏi, tìm tòi, thử nghiệm
sẽ trở thành một tố chất bắt buộc của doanh nhân Việt nếu muốn thành
công tại Việt Nam và trên thế giới. Khả năng thành công sẽ được nhân lên
nhiều lần nếu các doanh nhân tích hợp được sự mới lạ trong tư duy,
phương pháp, mô hình kinh doanh ở các nước với tính cách và văn hoá Á
Đông tại Việt Nam.
Hiện nay, Việt Nam có rất nhiều doanh
nhân đã đủ bản lĩnh để áp dụng những cái mới, nắm bắt xu hướng và thành
công, tuy nhiên chúng ta cần nhiều hơn nữa những CEO như vậy để nâng tầm
toàn bộ nền kinh tế Việt Nam.