Theo nhóm soạn thảo Báo cáo Kinh tế Vĩ mô Việt Nam
2012, để thực hiện việc làm sạch các khoản nợ xấu và nợ quá hạn của hệ
thống các tổ chức tín dụng, Việt Nam cần phải có một dòng vốn ‘sạch’
tương đối lớn từ bên ngoài bơm vào, ước tính lên đến 250-300 nghìn tỉ
(tương ứng với tỉ lệ nợ xấu, nợ quá hạn khoảng 10-12% tổng dư nợ). Dòng
vốn này có thể đến từ nước ngoài hoặc từ ngân sách nhà nước.
Nguồn
vốn trong nước có thể hình thành từ việc thành lập các doanh nghiệp mua
lại các khoản nợ quá hạn tại các ngân hàng trực thuộc NHNN.
Chính
phủ có thể thành lập thêm công ty mua bán nợ hoặc cấp thêm nguồn vốn
mới cho Công ty mua bán nợ và tài sản tồn đọng của doanh nghiệp (DATC)
để thực hiện một phần nhiệm vụ mua lại nợ xấu của hệ thống các tổ chức
tín dụng.
Tuy nhiên, để không làm tăng cung
tiền cũng như làm tăng bội chi ngân sách thì nguồn vốn bổ sung này nên
được huy động theo hình thức phát hành một loại trái phiếu đặc biệt với
thời hạn ba đến năm năm để huy động tiền dư thừa từ các NHTM.
Để
cho nguồn trái phiếu này không ảnh hưởng đến thâm hụt ngân sách thì
việc trả nợ loại trái phiếu này nên phải là từ việc cắt giảm các khoản
chi của ngân sách nhà nước, đặc biệt là các khoản chi thường xuyên.
Theo
các số liệu của Tổng cục Thống kê và Bộ Tài chính, chi thường xuyên
hiện nay đã tăng lên xấp xỉ 20-21% GDP trong những năm gần đây. Nếu có
thể giảm dần tỉ lệ này xuống về quanh mức 16-17% GDP như giai đoạn từ
2000-2005, thì NSNN sẽ dôi ra được khoảng 3% GDP, tức khoảng 70 nghìn tỉ
đồng.
Đây là một khoản tiền tương đối lớn để đóng góp vào quỹ mua bán nợ xấu, nợ quá hạn của hệ thống tín dụng.
Tuy
nhiên, ngay cả khi có thể giảm chi thường xuyên để được khoản tiền trên
thì con số này mới chỉ chiếm khoảng 25-30% số nợ xấu và nợ quá hạn mà
hệ thống tín dụng hiện nay phải giải quyết.
Trong
khi nguồn lực của các doanh nghiệp trong nước rất hạn chế thì để có
thêm nguồn tiền mới, không còn cách nào khác là phải tạo điều kiện cho
các doanh nghiệp nước ngoài vào thành lập các doanh nghiệp mua bán nợ.
Nếu
không huy động được nguồn vốn từ nước ngoài vào việc xử lý nợ xấu, nợ
quá hạn thì quá trình này sẽ kéo dài, khiến cho mặt bằng lãi suất khó có
thể hạ được. Nền kinh tế sẽ bị đình đốn kéo dài, càng khiến cho số nợ
xấu tăng mạnh.
Tất nhiên, không nhất thiết phải
huy động đến hàng chục tỉ USD từ nước ngoài để mua lại toàn bộ nợ quá
hạn và nợ xấu còn lại của hệ thống ngân hàng.
Chỉ
cần một phần trong số đó được đưa vào nền kinh tế cũng sẽ tạo ra được
những kích thích đáng kể, giúp cho dòng vốn trong nền kinh tế được khơi
thông. Nhiều doanh nghiệp sẽ hồi sinh trở lại, làm ăn có lãi và có thể
trả lại được các khoản nợ quá hạn, làm cho tỉ lệ nợ quá hạn hiện nay
giảm đi đáng kể.
Theo TTVN